VRAAG 1 · BEVOLKING EN SCHAALNIVEAU
Oefentoets
6 vragen
Bevolking en schaalniveau
Aardrijkskunde · havo 1
COMMUNITY
Oefentoets · Aardrijkskunde · havo 5 Brazilië samen
Leerling havo 5
AardrijkskundeVak
20 vragenOmvang
WAT ZIT ERIN
1Een land exporteert zowel hoogwaardige machines als landbouwproducten en delfstoffen. Het importeert vooral halffabricaten en eindproducten. Welke positie in het wereldsysteem past het best bij dit handelspakket?
De antwoorden zie je tijdens het oefenen
20 vragen
1
Een land exporteert zowel hoogwaardige machines als landbouwproducten en delfstoffen. Het importeert vooral halffabricaten en eindproducten. Welke positie in het wereldsysteem past het best bij dit handelspakket?
Een centrumland, omdat het hoogwaardige machines exporteert.
Een semiperiferieland, omdat het zowel hoogwaardige als laagwaardige producten exporteert.
Een land zonder positie in het wereldsysteem, omdat het verschillende productsoorten verhandelt.
Een periferieland, omdat het landbouwproducten en delfstoffen exporteert.
2
De waarde van de Braziliaanse export daalt sterk, terwijl de waarde van de import gelijk blijft. Welk gevolg voor de handelsbalans en de werkgelegenheid past het best bij de studiestof?
De handelsbalans wordt positief, omdat een dalende export de import vervangt.
De handelsbalans verbetert en minder productie voor export levert extra banen op.
De handelsbalans blijft gelijk, omdat alleen de import de handelsbalans bepaalt.
De handelsbalans verslechtert en minder productie voor export kan banen kosten.
3
Een plan voor een spoorlijn van Brazilië naar de Grote Oceaan moet de handel met Azië verbeteren. Andere Zuid-Amerikaanse landen zijn terughoudend over dit plan. Welke combinatie van oorzaken verklaart deze terughoudendheid het best?
De landen hebben vergelijkbare exportpakketten en vrezen daardoor meer concurrentie op de Aziatische markt.
De landen hebben vooral bevaarbare rivieren, waardoor een spoorlijn geen economische betekenis heeft.
De spoorlijn maakt politieke integratie onmogelijk doordat Mercosur dan ophoudt te bestaan.
De landen spreken allemaal Portugees en kunnen daardoor moeilijk met Azië onderhandelen.
4
Een Chinees bedrijf financiert en bouwt in Brazilië een fabriek voor elektrische apparatuur en houdt daarbij een belang in die fabriek. Welk begrip past het best bij deze investering?
Reprimaire ontwikkeling
Directe buitenlandse investering
Politieke integratie
Handelsoverschot
5
Na covid neemt in Brazilië het aandeel landbouw en mijnbouw in de export toe, terwijl het aandeel industrie afneemt. Welk risico voor de Braziliaanse economie neemt hierdoor het meest toe?
Brazilië gaat uitsluitend hoogwaardige eindproducten uitvoeren naar andere landen.
Brazilië wordt minder afhankelijk van de export van grondstoffen, omdat de industrie kleiner wordt.
De exportinkomsten worden sterker afhankelijk van schommelingen in wereldmarktprijzen van primaire producten.
De handelsbalans is voortaan altijd positief, omdat landbouwproducten overal nodig zijn.
6
Een nieuwe Braziliaanse president wil de economische banden met mondiale grootmachten verbeteren. Welke politieke verandering past het best bij dit doel volgens de studiestof?
Brazilië permanent lid maken van de VN-Veiligheidsraad door alleen meer toeristen te trekken.
Herstellen van relaties met mondiale grootmachten die onder Bolsonaro waren verslechterd.
De handel met het buitenland stoppen om Braziliaanse cultuurelementen volledig te behouden.
Alleen samenwerking zoeken met Zuid-Amerikaanse landen, omdat die politiek sterk geïntegreerd zijn.
7
Welke beschrijving geeft de absolute ligging van Brazilië correct weer?
Brazilië ligt ten oosten van de Andes en is het grootste land van Zuid-Amerika.
Brazilië ligt op ruim 9.500 km van Rio de Janeiro en grenst aan de Atlantische Oceaan.
Brazilië ligt ten opzichte van Europa aan de andere kant van de Atlantische Oceaan.
Brazilië ligt tussen 5° N.B. en 33° Z.B. en tussen 35° en 74° W.L.
8
Langs een vlakke, lage kust in het noordoosten van Brazilië wordt een gebied met brak water en eb en vloed ingericht voor aquacultuur. Welk gevolg van het verwijderen van de aanwezige natuurlijke plantengroei is het meest waarschijnlijk?
De biodiversiteit neemt toe doordat vissen en garnalen meer beschutting krijgen.
De bodem krijgt meer humus doordat bladeren sneller worden afgebroken.
De kust wordt kwetsbaarder voor erosie en stormschade.
De droge tijd wordt langer doordat de kust minder neerslag ontvangt.
9
De Amazone heeft een hoger debiet dan de Paraná. Welke verklaring past het best bij dit verschil?
De Amazone stroomt door een natter gebied, waardoor er meer neerslag beschikbaar is voor afvoer.
De Amazone heeft een langer traject, waardoor het rivierwater minder snel verdampt.
De Paraná stroomt door een gebied met meer stuwdammen, waardoor al het water verdwijnt.
De Paraná vervoert minder sediment, waardoor de waterafvoer altijd lager is.
10
Welk proces verklaart het best dat het Plateau van Paraná uit lagen basalt bestaat en een vruchtbare bodem heeft?
Opheffing van riftschouders langs de kust vormde steile hellingen met veel basalt.
Vulkanisme tijdens het uiteendrijven van Afrika en Zuid-Amerika vormde basaltlagen, die later verweerde tot vruchtbare bodem.
Erosie van zandsteen op het Guyanaschild vormde vlakke tafelbergen met een vruchtbare bodem.
Sedimentatie in een laaggelegen bekken vormde kleilagen, die later door overstromingen vruchtbaar werden.
11
Welke combinatie van natuurlijke omstandigheden verklaart het best waarom Brazilië zowel grote bauxietreserves op land als olie- en gasvelden voor de kust heeft?
Verwering van basalt vormt aardolie en aardgas, terwijl het continentaal plat ijzererts concentreert.
Sedimentatie in rivierdelta's vormt bauxiet, terwijl tropische bodemvorming aardolie en aardgas produceert.
Stijgingsregens vormen bauxiet, terwijl dagbouw de vorming van olie- en gasvelden veroorzaakt.
Tropische bodemvorming concentreert aluminiumverbindingen, terwijl het continentaal plat ruimte biedt voor olie- en gasvelden.
12
In een tropisch gebied zakt veel regenwater door de bodem. Welk proces draagt er het meest aan bij dat in de bovenste bodemlaag een bauxietafzetting kan ontstaan?
Afgestorven plantenresten worden langzaam omgezet, waardoor een dikke humuslaag met aluminium ontstaat.
Lava stolt aan het aardoppervlak en verweert direct tot een laag aluminiumerts.
Overstromingen zetten kleideeltjes af, waardoor ijzer en aluminium uit het rivierwater neerslaan.
Mineralen lossen op en spoelen met regenwater naar diepere bodemlagen, terwijl ijzer en aluminium bovenin geconcentreerd achterblijven.
13
In een gebied in Zuid-Brazilië valt neerslag vrij gelijkmatig over het jaar. In de zomer overheersen stijgingsregens, terwijl in herfst en winter een ander type regen belangrijker is. Welk type regen is dat?
Frontale regen, doordat warme en koude luchtmassa's elkaar ontmoeten.
Stijgingsregen, doordat de bodem in de winter sterker wordt verwarmd.
Moessonregen, doordat de ITCZ in de winter boven Zuid-Brazilië ligt.
Stuwingsregen, doordat vochtige lucht tegen het kustgebergte opstijgt.
14
Waarom valt in grote delen van Brazilië in juni, juli en augustus minder neerslag dan in december, januari en februari?
De zon warmt Brazilië dan sterker op, waardoor het tropisch minimum boven het land ontstaat.
De zuidoostpassaat bereikt dan gemakkelijker het binnenland en veroorzaakt overal stuwingsregen.
De ITCZ ligt dan verder naar het zuiden, waardoor stijgingsregens boven Brazilië toenemen.
De ITCZ ligt dan verder naar het noorden en het Zuid-Atlantische hogedrukgebied strekt zich over land uit.
15
Waarom heeft het noordoosten van Brazilië plaatselijk een droog BS-klimaat, terwijl de zuidoostpassaat vochtige lucht vanaf de Atlantische Oceaan aanvoert?
De ITCZ ligt hier het hele jaar boven het gebied en veroorzaakt een langdurige droge tijd.
De hoogteligging in het noordoosten is zo groot dat neerslag vooral als sneeuw valt.
De warme Braziliëstroom koelt de lucht sterk af, waardoor deze geen vocht kan bevatten.
Het gebied ligt aan de lijzijde van het kustgebergte en ontvangt daardoor weinig stuwingsregen.
16
De vraag naar Braziliaanse exportproducten daalt sterk. Daardoor neemt de totale waarde van de export af, terwijl de waarde van de import gelijk blijft. Welk gevolg past het best bij deze situatie?
De handelsbalans verbetert en er ontstaan banen doordat de import gelijk blijft.
De handelsbalans blijft gelijk, omdat alleen veranderingen in de import meetellen.
De handelsbalans verslechtert en er kunnen banen verloren gaan doordat minder productie nodig is.
De handelsbalans wordt automatisch positief, omdat Brazilië een regionale grootmacht is.
17
Brazilië en een buurland plannen een spoorlijn van Brazilië naar een haven aan de Grote Oceaan. Het project verloopt moeizaam, omdat de spoorlijn door het Amazonegebied en over moeilijk begaanbaar reliëf moet lopen. Welke oorzaak beperkt in deze situatie vooral de Zuid-Amerikaanse samenwerking?
Fysische barrières door grote afstanden en natuurlijke obstakels
Vergelijkbare exportpakketten van de Zuid-Amerikaanse landen
Politieke polarisatie tussen linkse en rechtse regeringen
Historisch-culturele verschillen door het gebruik van Portugees en Spaans
18
Welk kenmerk maakt mangrovebossen bijzonder geschikt voor een tropisch kustgebied met brak water, eb en vloed?
Bladverlies in de droge tijd beperkt de verdamping.
Diepe wortels halen grondwater uit een droog gebied.
Dichte boomlagen vangen voortdurend stijgingsregen op.
Wortels steken boven het water uit, zodat de planten zuurstof kunnen opnemen.
19
Waardoor is de Serra do Mar aan de Atlantische kust van Brazilië ontstaan?
Door erosie van zandsteen op het Guyanaschild.
Door afzetting van sediment door de Amazone bij de monding.
Door subductie van een oceanische plaat onder de Zuid-Amerikaanse plaat.
Door opheffing van de randen van een riftvallei tijdens het uiteendrijven van Afrika en Zuid-Amerika.
20
Een Braziliaans bedrijf exporteert zowel landbouwproducten en ertsen als vliegtuigen en andere industrieproducten. Welke positie in het wereldsysteem past het best bij dit exportpakket?
Centrum, omdat het exportpakket niet afhankelijk is van één product.
Centrum, omdat er ook hoogwaardige eindproducten worden uitgevoerd.
Semiperiferie, omdat zowel laagwaardige als hoogwaardige producten worden uitgevoerd.
Periferie, omdat land- en mijnbouwproducten worden uitgevoerd.
Meer Aardrijkskunde uit de Oefentoetsen
Staat hier iets dat niet klopt of niet hoort? .
