Samenvatting · Nederlands · mavo 1 Teksten begrijpen en schrijven

Teksten begrijpen en schrijven

Onbekende woorden

Kom je een moeilijk woord tegen? Gebruik dan een woordraadstrategie. Daarmee ontdek je de betekenis zonder woordenboek.

• Synoniem: een woord met dezelfde betekenis. Voorbeeld: individueel betekent alleen.
• Omschrijving: een uitleg in meer woorden. Voorbeeld: een vedette is een beroemd persoon.
• Voorbeeldvoorbeelden laten zien wat een woord betekent. Voorbeeld: melk, kaas en kwark zijn zuivelproducten.
• Tegenstelling: een woord krijgt betekenis door het verschil met een ander woord. Voorbeeld: een riant huis is groot, tegenover een klein huis.

Lukt het nog steeds niet? Gebruik dan een woordenboek.

Onderwerp en hoofdgedachte

Het onderwerp is waar een tekst over gaat. Je noemt het in één of een paar woorden, zoals sociale media.

Zo lees je oriënterend:

De hoofdgedachte is het belangrijkste dat de tekst over het onderwerp zegt. Je schrijft de hoofdgedachte in één volledige zin. Lees hiervoor de tekst precies. Kijk vooral aan het begin en het eind van de tekst.

Bij een kijk- of luisterfragment let je op de titel, de eerste zinnen en woorden die vaak terugkomen.

Formeel en informeel

Je taalgebruik hangt af van de situatie: met wie praat of schrijf je, en waarom?

Bij formele taal gebruik je nette, beleefde woorden, zoals u en meneer. Bij informele taal gebruik je gewone woorden, zoals je en iemands voornaam.

Zakelijke e-mail

Een zakelijke e-mail stuur je bijvoorbeeld naar een bedrijf. Je gebruikt formele taal.

• Inleiding: schrijf wie je bent en wat de aanleiding is.
• Middenstuk: stel je vragen of vraag informatie.
• Slot: schrijf een wens of verwachting, bijvoorbeeld: “Ik hoop snel een antwoord van u te krijgen.”

Vul altijd de onderwerpregel in. Begin met een beleefde aanhef en eindig met Met vriendelijke groet, en je volledige naam. Gebruik witregels en controleer je spelling.

Voorbeeld